|
Określenie czym jest dorobek ma znaczenie niebagatelne, gdyż ewentualne przesunięcia majątkowe między małżonkami po ustaniu tego systemu następują jedynie odnośnie dorobków.
Dorobkiem każdego z małżonków jest wzrost wartości jego majątku po zawarciu umowy majątkowej ustalającej, że między małżonkami od tej chwili będzie istniał system rozdzielności majątkowej z wyrównaniem dorobków. Oznacza to, że dorobek stanowią jedynie te przedmioty majątkowe, które małżonkowie sobie wypracowali. Nie obejmuje on natomiast przedmiotów z majątku osobistego, który każdy z małżonków posiadał przed powstaniem między nimi tego ustroju. Zatem aby ocenić wysokość dorobku należy od wartości majątku każdego z małżonków w chwili przeprowadzania rozliczeń (ustanie ustroju) odjąć wartość majątku osobistego każdego z małżonków w chwili powstania tego ustroju oraz niektóre kategorie przedmiotów wymienionych poniżej. Do dorobku nie wlicza się również: a.. przedmiotów majątkowych nabytych przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, b.. praw niezbywalnych, które mogą przysługiwać tylko jednej osobie - są to bowiem prawa o charakterze ściśle osobistym, c.. przedmiotów uzyskanych z tytułu odszkodowania za uszkodzenie ciała lub wywołanie rozstroju zdrowia albo z tytułu zadośćuczynienia za doznaną krzywdę; nie dotyczy to jednak renty należnej poszkodowanemu małżonkowi z powodu całkowitej lub częściowej utraty zdolności do pracy zarobkowej albo z powodu zwiększenia się jego potrzeb lub zmniejszenia widoków powodzenia na przyszłość - przedmioty te mają charakter wyrównujący krzywdę wyrządzoną małżonkowi, co przesądza o ich ściśle osobistym charakterze, d.. wierzytelności z tytułu wynagrodzenia za pracę lub z tytułu innej działalności zarobkowej jednego z małżonków - charakter osobisty, e.. praw autorskich i praw pokrewnych, praw własności przemysłowej oraz innych praw twórcy, f.. przedmiotów nabytych w zamian za wyżej wymienione przedmioty majątkowe. Do dorobku natomiast dolicza się: a.. darowizny dokonane przez jednego z małżonków, ale bez darowizn na rzecz wspólnych zstępnych oraz drobnych zwyczajowo przyjętych darowizn na rzecz innych osób, np. prezenty o niezbyt wielkiej wartości, b.. usługi świadczone osobiście przez jednego z małżonków na rzecz majątku drugiego z nich, np. naprawa samochodu żony w warsztacie męża, c.. nakłady i wydatki na majątek jednego małżonka z majątku drugiego z nich, np. wyremontowanie mieszkania, które odziedziczyła żona, ze środków pieniężnych zgromadzonych na rachunku bankowym męża. Wszystkie te reguły uzasadnione są tym, że wartości dorobków podlegają rozliczeniu, w ten sposób, że zasadniczo dorobek mniejszy ulega wyrównaniu w stosunku do dorobku większego, w związku z czym automatycznie pomniejsza się dorobek małżonka, który "wypracował" więcej. Zasadne jest zatem niepowiększanie dorobku przez doliczanie do niego praw ściśle związanych z osobą jednego małżonka, jak i doliczanie takich wartości, które majątku osobistego nie powiększyły lub nie pomniejszyły, choć w normalnym układzie powinny. Warto na koniec zauważyć, że wszystkie wyżej wymienione zasady mogą zostać zmienione, podczas podpisywania intercyzy ustanawiającej taki ustrój. Stosuje się je bowiem tylko i wyłącznie, jeżeli małżonkowie w intercyzie nie postanowili inaczej lub nie postanowili w tym przedmiocie w ogóle. Oznacza to, że małżonkowie w umowie małżeńskiej mogą swobodnie określić co stanowi, a co nie stanowi dorobku każdego z nich, zarówno przez powiększenie powyższego katalogu o innego rodzaju przedmioty, które mają być wyłączone z dorobku, pomniejszenie tego katalogu lub jego całkowite wyłączenie i ustalenie nowej "listy". Tak samo będzie w przypadku katalogu przedmiotów, które zgodnie z Kodeksem rodzinnym i opiekuńczym, zasadniczo do dorobku należy zaliczyć.
|